Dạy kèm trực tuyến đang trở thành một xu hướng giáo dục đầy tiềm năng, mang lại cơ hội học tập linh hoạt và tiếp cận kiến thức dễ dàng hơn cho học sinh, sinh viên. Tuy nhiên, để hoạt động dạy kèm trực tuyến diễn ra hợp pháp và bền vững, việc nắm vững các quy định pháp luật liên quan là vô cùng quan trọng. Bài viết này của NPLaw sẽ cung cấp một cái nhìn tổng quan về nhu cầu dạy kèm trực tuyến hiện nay, phân tích các quy định pháp luật, làm rõ các điều kiện, thủ tục và trách nhiệm liên quan, giải đáp các thắc mắc thường gặp, giúp cá nhân và tổ chức an tâm trong quá trình phát triển sự nghiệp dạy kèm trực tuyến, tuân thủ pháp luật và giảm thiểu mọi rủi ro pháp lý.
Dạy kèm trực tuyến đang trở thành một xu hướng giáo dục đầy tiềm năng, mang lại cơ hội học tập linh hoạt và tiếp cận kiến thức dễ dàng hơn cho học sinh, sinh viên. Tuy nhiên, để hoạt động dạy kèm trực tuyến diễn ra hợp pháp và bền vững, việc nắm vững các quy định pháp luật liên quan là vô cùng quan trọng. Bài viết này của NPLaw sẽ cung cấp một cái nhìn tổng quan về nhu cầu dạy kèm trực tuyến hiện nay, phân tích các quy định pháp luật, làm rõ các điều kiện, thủ tục và trách nhiệm liên quan, giải đáp các thắc mắc thường gặp, giúp cá nhân và tổ chức an tâm trong quá trình phát triển sự nghiệp dạy kèm trực tuyến, tuân thủ pháp luật và giảm thiểu mọi rủi ro pháp lý.
I. Nhu cầu thực tế về dạy kèm trực tuyến hiện nay
Trong thời đại công nghệ 5.0, hình thức dạy kèm trực tuyến ngày càng trở nên phổ biến, đáp ứng nhu cầu học tập đa dạng của học sinh, sinh viên và người đi làm. Với sự linh hoạt về thời gian, địa điểm và phương pháp giảng dạy, dạy kèm trực tuyến không chỉ mang lại lợi ích cho người học mà còn mở ra cơ hội nghề nghiệp hấp dẫn cho nhiều cá nhân và tổ chức.
Nhu cầu dạy kèm trực tuyến ngày càng gia tăng, được thúc đẩy bởi sự phát triển của công nghệ và mong muốn học tập linh hoạt hơn. Các nền tảng như Zoom, Google Meet và các ứng dụng học tập chuyên biệt đã tạo điều kiện cho việc học mọi lúc, mọi nơi. Theo báo cáo từ Bộ Giáo dục và Đào tạo, số lượng người tham gia các khóa học trực tuyến đã tăng đáng kể từ năm 2020, đặc biệt trong bối cảnh đại dịch COVID-19 thúc đẩy chuyển đổi số trong giáo dục.
Lý giải cho sự gia tăng này nằm ở những ưu điểm vượt trội mà hình thức dạy kèm trực tuyến mang lại, đó là:
- Tính linh hoạt và tiện lợi: Học sinh, sinh viên có thể chủ động sắp xếp lịch học phù hợp với thời gian biểu cá nhân, không bị giới hạn bởi địa điểm.
- Tiết kiệm chi phí: Giảm thiểu các chi phí phát sinh liên quan đến việc di chuyển và thuê địa điểm học tập.
- Tiếp cận kiến thức dễ dàng: Mở ra cơ hội tiếp cận với đội ngũ giáo viên giỏi, chuyên gia hàng đầu từ khắp mọi nơi, không bị giới hạn bởi khoảng cách địa lý.
- Phương pháp giảng dạy đa dạng: Sử dụng các công cụ và phương pháp giảng dạy trực tuyến hiện đại, tăng tính tương tác và hứng thú cho người học.
- Nhu cầu học tập cá nhân hóa: Dạy kèm trực tuyến cho phép điều chỉnh nội dung và phương pháp giảng dạy phù hợp với trình độ và tốc độ tiếp thu của từng học sinh.
Tuy nhiên, sự phát triển nhanh chóng của dạy kèm trực tuyến cũng đặt ra nhiều vấn đề pháp lý cần quan tâm, như quy định về cấp phép, quản lý chất lượng và nghĩa vụ thuế, đòi hỏi người tham gia phải có sự hiểu biết và tuân thủ để tránh các rủi ro pháp lý.
II. Quy định pháp luật về dạy kèm trực tuyến
1. Dạy kèm trực tuyến là hình thức dạy học như thế nào?
Mặc dù không có định nghĩa chính thức trong Luật Giáo dục 2019, nhưng có thể hiểu dạy kèm trực tuyến là hình thức dạy học mà người dạy và người học không tiếp xúc trực tiếp về mặt không gian, thời gian mà thông qua các thiết bị điện tử kết nối internet. Về bản chất, đây là một hình thức của hoạt động "dạy thêm, học thêm" và chịu sự điều chỉnh của các quy định liên quan đến hoạt động này. Tham khảo thêm Thông tư 09/2021/TT-BGDĐT để hiểu rõ hơn về hoạt động dạy học trực tuyến nói chung.
2. Điều kiện để được thực hiện hoạt động dạy kèm trực tuyến
Để thực hiện hoạt động dạy kèm trực tuyến một cách hợp pháp, cần tuân thủ các điều kiện sau:
- Đối với người dạy:
- Phải có phẩm chất đạo đức tốt và đáp ứng trình độ chuẩn được đào tạo của nhà giáo theo quy định của Luật Giáo dục 2019 (Điều 67).
- Nếu là giáo viên đang giảng dạy tại các cơ sở giáo dục công lập, cần tuân thủ các quy định về hoạt động nghề nghiệp ngoài giờ và không được dạy thêm trái quy định theo Thông tư 29/2024/TT-BGDĐT.
- Nếu là tổ chức, trung tâm, phải có giấy chứng nhận đăng ký kinh doanh hoặc giấy phép hoạt động giáo dục phù hợp.
- Nội dung chương trình dạy học: Phải đảm bảo tính khoa học, sư phạm, phù hợp với trình độ của người học và tuân thủ các quy định của Bộ Giáo dục và Đào tạo về chương trình, sách giáo khoa.
- Cơ sở vật chất: Đảm bảo cơ sở vật chất, trang thiết bị, phần mềm đáp ứng yêu cầu về dạy kèm trực tuyến.
3. Có cần phải đăng ký với cơ quan nhà nước có thẩm quyền để dạy kèm trực tuyến không?
Theo quy định tại Điều 6 Thông tư 29/2024/TT-BGDĐT, nếu tổ chức hoặc cá nhân tổ chức hoạt động dạy thêm, học thêm ngoài nhà trường có thu tiền của học sinh thì phải thực hiện đăng ký kinh doanh theo quy định của pháp luật. Điều này đồng nghĩa với việc, nếu cá nhân thực hiện dạy kèm trực tuyến có thu tiền và hoạt động này diễn ra thường xuyên, liên tục, thì cần phải đăng ký kinh doanh theo quy định.
Tuy nhiên, cũng cần lưu ý đến các trường hợp không phải đăng ký kinh doanh theo quy định của pháp luật, ví dụ như các hộ gia đình sản xuất nông, lâm, ngư nghiệp, làm muối, hoặc người bán hàng rong, quà vặt, buôn chuyến (Điều 3 Nghị định 39/2007/NĐ-CP).
III. Giải đáp một số câu hỏi về dạy kèm trực tuyến
1. Ai được phép thực hiện hoạt động dạy kèm trực tuyến?
Theo Thông tư 29/2024/TT-BGDĐT, giáo viên được dạy thêm trực tuyến nếu không thuộc các trường hợp không được dạy thêm, tổ chức dạy thêm tại Điều 4. Cụ thể:
- Không tổ chức dạy thêm đối với học sinh tiểu học, trừ các trường hợp bồi dưỡng về nghệ thuật, thể dục thể thao, rèn luyện kĩ năng sống.
- Giáo viên đang dạy học tại các nhà trường không được dạy thêm ngoài nhà trường có thu tiền của học sinh đối với học sinh mà giáo viên đó đang được nhà trường phân công dạy học theo kế hoạch giáo dục của nhà trường.
- Giáo viên thuộc các trường công lập không được tham gia quản lí, điều hành việc dạy thêm ngoài nhà trường nhưng có thể tham gia dạy thêm ngoài nhà trường.
Ngoài ra, giáo viên dạy thêm online tại nhà còn phải đáp ứng các điều kiện sau:
- Đảm bảo có phẩm chất đạo đức tốt; có năng lực chuyên môn phù hợp với môn học tham gia dạy thêm.
- Báo cáo với Hiệu trưởng về môn học, địa điểm, hình thức, thời gian tham gia dạy thêm (nếu là giáo viên đang dạy học tại các nhà trường).
2. Dạy kèm trực tuyến có bắt buộc phải thông báo công khai không?
Theo Điều 6 Thông tư 29/2024/TT-BGDĐT, cơ sở dạy thêm (tổ chức hoặc cá nhân tổ chức hoạt động dạy thêm, học thêm ngoài nhà trường có thu tiền của học sinh) phải công khai trên cổng thông tin điện tử hoặc niêm yết tại nơi cơ sở dạy thêm đặt trụ sở trước khi tuyển sinh các lớp dạy thêm, học thêm về:
- Các môn học được tổ chức dạy thêm;
- Thời lượng dạy thêm đối với từng môn học theo từng khối lớp;
- Địa điểm, hình thức, thời gian tổ chức dạy thêm, học thêm;
- Danh sách người dạy thêm;
- Mức thu tiền học thêm.
3. Cơ quan nào có thẩm quyền quản lý hoạt động dạy kèm trực tuyến?
Hoạt động dạy kèm trực tuyến chịu sự quản lý của nhiều cơ quan, cụ thể:
- Sở Giáo dục và Đào tạo: Quản lý các tổ chức, trung tâm dạy kèm trực tuyến theo quy định về hoạt động giáo dục.
- Cục Thuế địa phương: Quản lý việc kê khai và nộp thuế thu nhập từ hoạt động dạy kèm trực tuyến theo Luật Quản lý thuế 2019.
- Sở Thông tin và Truyền thông: Quản lý nội dung giảng dạy trực tuyến liên quan đến quảng cáo hoặc truyền thông, theo Luật An ninh mạng 2018.
- Cục Quản lý thị trường: Xử lý các hành vi vi phạm về quảng cáo sai sự thật hoặc lừa đảo trong dạy kèm trực tuyến, theo Nghị định 98/2020/NĐ-CP.
4. Dạy kèm trực tuyến có được cấp chứng chỉ hoặc giấy phép gì không?
Đối với cá nhân dạy kèm trực tuyến, không có quy định về việc cấp chứng chỉ hoặc giấy phép hành nghề riêng biệt. Tuy nhiên, nếu là tổ chức, trung tâm dạy thêm, cần phải có giấy phép hoạt động giáo dục do Sở Giáo dục và Đào tạo cấp, tuân thủ Thông tư 29/2024/TT-BGDĐT
5. Thu nhập từ dạy kèm trực tuyến có phải đóng thuế không?
Thu nhập từ dạy kèm trực tuyến phải chịu thuế thu nhập cá nhân theo Luật Thuế thu nhập cá nhân 2007 (sửa đổi 2012):
- Đối với cá nhân: Hộ kinh doanh tổ chức dạy thêm phải nộp thuế thu nhập cá nhân nếu có thu nhập trên 100 triệu đồng/năm theo Điều 4 Thông tư 40/2021/TT-BTC. Theo Điều 10 Thông tư 40/2021/TT-BTC thuế thu nhập cá nhân đối với hộ kinh doanh, cá nhân kinh doanh được tính như sau: Số thuế thu nhập cá nhân phải nộp = Doanh thu tính thuế thu nhập cá nhân x Tỷ lệ thuế thu nhập cá nhân Tỷ lệ thuế thu nhập cá nhân với nhóm ngành giáo dục tính là 2% theo Phụ lục I kèm theo Thông tư 40/2021/TT-BTC. Lưu ý từ 01/01/2026, ngưỡng doanh thu nộp thuế thu nhập cá nhân, thuế giá trị gia tang của cá nhân, hộ kinh doanh tăng lên 200 triệu đồng theo quy định tại Điều 5, Điều 17, khoản 2 Điều 18 Luật Thuế giá trị gia tăng 2024.
- Đối với tổ chức: Phải nộp thuế thu nhập doanh nghiệp theo Luật Thuế thu nhập doanh nghiệp 2008 và các loại thuế khác như thuế giá trị gia tăng (nếu áp dụng).
- Cá nhân hoặc tổ chức cần đăng ký mã số thuế và kê khai tại Cục Thuế địa phương.
IV. Dịch vụ tư vấn pháp lý liên quan đến dạy kèm trực tuyến
NPLaw cung cấp dịch vụ tư vấn pháp lý chuyên nghiệp, toàn diện, giúp cá nhân và tổ chức hoạt động trong lĩnh vực dạy kèm trực tuyến:
- Tư vấn về các quy định pháp luật liên quan đến hoạt động giáo dục, dạy thêm, học thêm, kinh doanh trên mạng.
- Hướng dẫn thủ tục đăng ký kinh doanh, xin cấp phép hoạt động giáo dục.
- Soạn thảo hợp đồng dịch vụ, thỏa thuận với học viên, phụ huynh.
- Tư vấn về các vấn đề liên quan đến thuế, bảo hiểm, sở hữu trí tuệ trong lĩnh vực giáo dục trực tuyến.
- Giải quyết tranh chấp phát sinh trong quá trình hoạt động dạy kèm trực tuyến.
