Không thực hiện trách nhiệm bảo vệ dữ liệu cá nhân bị xử lý thế nào?

Trách nhiệm bảo vệ dữ liệu cá nhân dữ liệu cá nhân là vấn đề rất quan trọng và liên quan chặt chẽ tới quyền bảo vệ bí mật cá nhân. Vậy ai có trách nhiệm bảo vệ dữ liệu cá nhân? Không thực hiện trách nhiệm bảo vệ dữ liệu cá nhân bị xử lý thế nào? Trong bài viết này, NPLaw sẽ cung cấp đến bạn các thông tin liên quan đến trách nhiệm bảo vệ dữ liệu cá nhân hiện nay.

I. Thực trạng về trách nhiệm bảo vệ dữ liệu cá nhân

Nước ta là một trong những quốc gia có tốc độ phát triển và ứng dụng Internet khá cao trên thế giới. Trách nhiệm bảo vệ dữ liệu cá nhân là vấn đề không mới trong thực tiễn đời sống xã hội nước ta nhưng lại là vấn đề mới trong xây dựng, hoàn thiện hệ thống pháp luật. Bảo vệ dữ liệu cá nhân dữ liệu cá nhân là vấn đề liên quan chặt chẽ tới quyền bảo vệ bí mật cá nhân. Các hành vi vi phạm, xâm hại đến dữ liệu cá nhân có thể bị buộc bồi thường thiệt hại, xử phạt vi phạm hành chính hoặc truy cứu trách nhiệm hình sự, tùy thuộc vào tính chất, mức độ nguy hiểm và hậu quả do hành vi vi phạm gây ra. 

II. Quy định pháp luật về trách nhiệm bảo vệ dữ liệu cá nhân

1. Trách nhiệm bảo vệ dữ liệu cá nhân được hiểu thế nào?

Theo khoản 5 Điều 2 Nghị định 13/2023/NĐ-CP thì bảo vệ dữ liệu cá nhân giải thích như sau:

• Bảo vệ dữ liệu cá nhân là hoạt động phòng ngừa, phát hiện, ngăn chặn, xử lý hành vi vi phạm liên quan đến dữ liệu cá nhân theo quy định của pháp luật.

Theo quy định trên thì trách nhiệm bảo vệ dữ liệu cá nhân là việc thực hiện các hoạt động phòng ngừa, phát hiện, ngăn chặn, xử lý hành vi vi phạm liên quan đến dữ liệu cá nhân theo quy định của pháp luật.

2. Ai có trách nhiệm bảo vệ dữ liệu cá nhân?

Theo khoản 1 Điều 2 Nghị định 13/2023/NĐ-CP thì dữ liệu cá nhân là thông tin dưới dạng ký hiệu, chữ viết, chữ số, hình ảnh, âm thanh hoặc dạng tương tự trên môi trường điện tử gắn liền với một con người cụ thể hoặc giúp xác định một con người cụ thể. Dữ liệu cá nhân bao gồm dữ liệu cá nhân cơ bản và dữ liệu cá nhân nhạy cảm.

Theo đó, dữ liệu cá nhân là những thông tin gắn liền với một con người cụ thể và giúp xác định được một người. Trách nhiệm bảo vệ dữ liệu cá nhân đầu tiên thuộc về cá nhân của người đó. Ngoài ra, những cá nhân, cơ quan, tổ chức nắm giữ thông tin dữ liệu cá nhân của người khác cũng cần có trách nhiệm bảo vệ dữ liệu cá nhân cho họ.

3. Trách nhiệm bảo vệ dữ liệu cá nhân trên không gian mạng hiện nay được quy định thế nào?

Theo Điều 29 Nghị định 13/2023/NĐ-CP quy định về cơ quan chuyên trách bảo vệ dữ liệu cá nhân và Cổng thông tin quốc gia về bảo vệ dữ liệu cá nhân như sau:

- Cơ quan chuyên trách bảo vệ dữ liệu cá nhân là Cục An ninh mạng và phòng, chống tội phạm sử dụng công nghệ cao - Bộ Công an, có trách nhiệm giúp Bộ Công an thực hiện quản lý nhà nước về bảo vệ dữ liệu cá nhân.

- Cổng thông tin quốc gia về bảo vệ dữ liệu cá nhân:

• Cung cấp thông tin về chủ trương, đường lối, chính sách của Đảng, pháp luật của Nhà nước về bảo vệ dữ liệu cá nhân;
• Tuyên truyền, phổ biến chính sách, pháp luật về bảo vệ dữ liệu cá nhân;
• Cập nhật thông tin, tình hình bảo vệ dữ liệu cá nhân;
• Tiếp nhận thông tin, hồ sơ, dữ liệu về hoạt động bảo vệ dữ liệu cá nhân qua không gian mạng;
• Cung cấp thông tin về kết quả đánh giá công tác bảo vệ dữ liệu cá nhân của cơ quan, tổ chức, cá nhân có liên quan;
• Tiếp nhận thông báo vi phạm quy định về bảo vệ dữ liệu cá nhân;
• Cảnh báo, phối hợp cảnh báo về nguy cơ, hành vi xâm phạm dữ liệu cá nhân theo quy định của pháp luật;
• Xử lý vi phạm về bảo vệ dữ liệu cá nhân theo quy định của pháp luật;
• Thực hiện hoạt động khác theo quy định của pháp luật về bảo vệ dữ liệu cá nhân.

Theo đó, cơ quan chuyên trách có trách nhiệm bảo vệ dữ liệu cá nhân là Cục An ninh mạng và phòng, chống tội phạm sử dụng công nghệ cao - Bộ Công an, có trách nhiệm giúp Bộ Công an thực hiện quản lý nhà nước về bảo vệ dữ liệu cá nhân.

III. Một số thắc mắc về trách nhiệm bảo vệ dữ liệu cá nhân

1. Khi xảy ra sự cố rò rỉ hoặc bị đánh cắp thông tin thì trách nhiệm bảo vệ dữ liệu cá nhân thuộc về ai?

Theo quy định của pháp luật hiện hành thì khi xảy ra sự cố rò rỉ hoặc đánh cắp thông tin thì các cơ quan tổ chức, cá nhân phải chịu trách nhiệm pháp lý nếu dữ liệu cá nhân bị rò rỉ, đánh cắp do sơ suất trong quá trình bảo mật. Tùy theo tính chất và mức độ vi phạm mà tổ chức, cá nhân thực hiện hành vi vi phạm về dữ liệu cá nhân sẽ có hình thức xử lý tương ứng. 

2. Doanh nghiệp cần cung cấp thông tin nào của nhân sự chịu trách nhiệm bảo vệ dữ liệu cá nhân trong hồ sơ đánh giá tác động xử lý dữ liệu cá nhân?

Căn cứ tại Hồ sơ đánh giá tác động xử lý dữ liệu cá nhân theo Mẫu số 04 tại Phụ lục của Nghị định 13/2023/NĐ-CP:

- Thông tin về tổ chức, doanh nghiệp: Nhân sự chịu trách nhiệm bảo vệ dữ liệu cá nhân

• Họ và tên
• Chức danh
• Số điện thoại liên lạc (cố định và di động)
• Email

Theo đó, trong hồ sơ đánh giá tác động xử lý dữ liệu cá nhân, doanh nghiệp cần cung cấp những thông tin sau của nhân sự chịu trách nhiệm bảo vệ dữ liệu cá nhân: Họ và tên; Chức danh; Số điện thoại liên lạc (cố định và di động); Email.

(Note hình: trach-nhiem-bao-ve-du-lieu)

3. Không thực hiện trách nhiệm bảo vệ dữ liệu cá nhân bị xử lý thế nào?

Theo quy định tại Điều 4 Nghị định 13/2023/NĐ-CP về việc xử lý vi phạm quy định bảo vệ dữ liệu cá nhân như sau:

• Cơ quan, tổ chức, cá nhân vi phạm quy định bảo vệ dữ liệu cá nhân tùy theo mức độ có thể bị xử lý kỷ luật, xử phạt vi phạm hành chính, xử lý hình sự theo quy định.

Theo đó, tùy theo mức độ mà hành vi vi phạm về bảo vệ dữ liệu cá nhân sẽ bị xử phạt vi phạm hành chính hoặc xử lý hình sự theo quy định.

4. Phát hiện vi phạm về dữ liệu cá nhân thì báo cho cơ quan nào?

Theo Điều 23 Nghị định 13/2023/NĐ-CP có quy định về việc thông báo vi phạm quy định về bảo vệ dữ liệu cá nhân như sau:

- Tổ chức, cá nhân thông báo cho Bộ Công an (Cục An ninh mạng và phòng, chống tội phạm sử dụng công nghệ cao) khi phát hiện các trường hợp sau:

• Phát hiện hành vi vi phạm pháp luật đối với dữ liệu cá nhân;
• Dữ liệu cá nhân bị xử lý sai mục đích, không đúng thỏa thuận ban đầu giữa chủ thể dữ liệu và Bên Kiểm soát dữ liệu cá nhân, Bên Kiểm soát và xử lý dữ liệu cá nhân hoặc vi phạm quy định của pháp luật;
• Không bảo đảm quyền của chủ thể dữ liệu hoặc không được thực hiện đúng;
• Trường hợp khác theo quy định của pháp luật.

Theo quy định trên thì khi phát hiện vi phạm về dữ liệu cá nhân sẽ thông báo về cho Bộ Công an (Cục An ninh mạng và phòng, chống tội phạm sử dụng công nghệ cao).

5. Vi phạm về dữ liệu cá nhân bị xử lý ra sao?

Hành vi vi phạm, xâm hại đến dữ liệu cá nhân là hành vi vi phạm pháp luật. Tại điều 4 Nghị định 13/2023/NĐ-CP quy định Xử lý vi phạm quy định bảo vệ dữ liệu cá nhân như sau:

• Cơ quan, tổ chức, cá nhân vi phạm quy định bảo vệ dữ liệu cá nhân tùy theo mức độ có thể bị xử lý kỷ luật, xử phạt vi phạm hành chính, xử lý hình sự theo quy định.

Theo đó, vi phạm về dữ liệu cá nhân có thể bị buộc bồi thường thiệt hại, xử phạt vi phạm hành chính hoặc truy cứu trách nhiệm hình sự, tùy thuộc vào tính chất, mức độ nguy hiểm và hậu quả do hành vi vi phạm gây ra. 

6. Khi thông báo vi phạm quy định về bảo vệ dữ liệu cá nhân doanh nghiệp cần mô tả hành vi vi phạm quy định bảo vệ dữ liệu cá nhân như thế nào?

Căn cứ tại Thông báo vi phạm quy định về bảo vệ dữ liệu cá nhân theo Mẫu số 03 tại Phụ lục của Nghị định 13/2023/NĐ-CP, khi thông báo vi phạm quy định về bảo vệ dữ liệu cá nhân doanh nghiệp cần mô tả hành vi vi phạm quy định bảo vệ dữ liệu cá nhân, cụ thể theo các nội dung sau:

- Thời gian;

- Địa điểm;

- Hành vi;

- Tổ chức, cá nhân, các loại dữ liệu cá nhân và số lượng dữ liệu liên quan;

- Nhân sự chịu trách nhiệm bảo vệ dữ liệu cá nhân;

•  Họ và tên;
•  Chức danh;
•  Số điện thoại liên lạc (cố định và di động);
•  Email;

- Hậu quả xảy ra;

- Biện pháp áp dụng.

IV. Dịch vụ tư vấn pháp lý liên quan đến trách nhiệm bảo vệ dữ liệu cá nhân

Một trong những Công ty Luật cung cấp dịch vụ pháp luật về trách nhiệm bảo vệ dữ liệu cá nhân uy tín là Công ty Luật TNHH Ngọc Phú. Khi sử dụng dịch vụ của chúng tôi, Quý khách sẽ được hỗ trợ tận tình bởi các chuyên viên và luật sư có trình độ chuyên môn cao và kinh nghiệm dày dặn. Quý khách sẽ được nghe ý kiến tư vấn về quy trình giải quyết các vấn đề về trách nhiệm bảo vệ dữ liệu cá nhân. Trường hợp bạn có nhu cầu cần được hỗ trợ về trách nhiệm bảo vệ dữ liệu cá nhân để bảo vệ quyền và lợi ích hợp pháp của mình, có thể liên hệ ngay với NPLaw để được kịp thời hỗ trợ thông qua thông tin liên hệ sau: