Nhu cầu tư vấn về vấn đề xây dựng và phát triển dự án hiện nay

Trong bối cảnh thị trường bất động sản, xây dựng và đầu tư phát triển dự án tại Việt Nam ngày càng mở rộng, các quy định pháp luật cũng ngày càng chi tiết và chặt chẽ hơn. Do đó, việc tìm đến dịch vụ tư vấn về vấn đề xây dựng và phát triển dự án đang trở thành xu hướng thiết yếu giúp bảo vệ quyền lợi, hạn chế rủi ro và nâng cao hiệu quả triển khai dự án.

I. Nhu cầu tư vấn về vấn đề xây dựng và phát triển dự án hiện nay

Với tốc độ đô thị hóa và nhu cầu phát triển hạ tầng ngày càng cao, các dự án xây dựng từ quy mô nhỏ đến lớn đều đòi hỏi sự tuân thủ nghiêm ngặt về pháp lý. Nhiều doanh nghiệp đối mặt với khó khăn trong việc xử lý hồ sơ pháp lý, xin giấy phép, giải phóng mặt bằng, thực hiện nghĩa vụ tài chính... Việc không thực hiện đúng có thể dẫn đến đình trệ dự án hoặc chịu phạt hành chính nghiêm trọng. Do đó, việc tìm đến đơn vị tư vấn pháp lý chuyên nghiệp ngay từ giai đoạn chuẩn bị là một bước đi mang tính chiến lược.

II. Quy định của pháp luật liên quan đến tư vấn về vấn đề xây dựng và phát triển dự án

1. Tư vấn về vấn đề xây dựng và phát triển dự án là gì?

Tư vấn pháp lý trong lĩnh vực xây dựng và phát triển dự án được hiểu là hoạt động hỗ trợ pháp lý giúp cung cấp thông tin, phân tích, giải thích pháp luật, đưa ra lời khuyên, khuyến nghị và hỗ trợ pháp lý cho các chủ đầu tư, nhà thầu hoặc các bên liên quan khác trong suốt quá trình hình thành, triển khai và hoàn thiện một dự án xây dựng hoặc dự án đầu tư phát triển.

Tư vấn đúng và kịp thời sẽ giúp doanh nghiệp chủ động trong mọi tình huống pháp lý, tránh được các rủi ro tiềm ẩn và tranh chấp phát sinh trong quá trình đầu tư – xây dựng.

2. Vai trò của tư vấn pháp lý trong quá trình tư vấn về vấn đề xây dựng và phát triển dự án

Tư vấn pháp lý là một phần không thể tách rời trong các vấn đề xây dựng, phát triển dự án, đặc biệt là dự án có giá trị lớn và thời gian triển khai dài hạn. Một số vai trò chính của Luật sư/đơn vị tư vấn như:

• Thẩm định pháp lý, hỗ trợ đảm bảo dự án được thực hiện đúng quy trình pháp luật từ khi hình thành đến khi hoàn tất;
• Tư vấn, hỗ trợ thực hiện các thủ tục đầu tư, xây dựng, môi trường, đất đai được thực hiện hợp lệ và đúng tiến độ;
• Rà soát, soạn thảo hợp đồng với các nhà thầu, đối tác một cách rõ ràng, chặt chẽ, bảo vệ tối đa quyền lợi của khách hàng;
• Hạn chế rủi ro pháp lý trong quá trình thi công, vận hành và khai thác dự án.

Việc có sự tham gia của luật sư ngay từ đầu giúp doanh nghiệp tiết kiệm thời gian, chi phí xử lý hậu quả pháp lý và nâng cao hiệu quả triển khai dự án.

3. Trách nhiệm của các bên khi tư vấn về vấn đề xây dựng và phát triển dự án

Đối với luật sư, tổ chức hành nghề luật sư: khi tư vấn cần phải tuân thủ nguyên tắc hành nghề luật sư theo Điều 5 Luật Luật sư 2006, sửa đổi, bổ sung 2012 gồm:

• Tuân thủ Hiến pháp và pháp luật.
• Tuân theo Quy tắc đạo đức và ứng xử nghề nghiệp luật sư Việt Nam (hiện nay là bộ Quy tắc đạo đức và ứng xử nghề nghiệp luật sư Việt Nam, ban hành kèm theo Quyết định số 201/QĐ-HĐLSTQ ngày 13/12/2019 của Hội đồng luật sư toàn quốc).
• Độc lập, trung thực, tôn trọng sự thật khách quan.
• Sử dụng các biện pháp hợp pháp để bảo vệ tốt nhất quyền, lợi ích hợp pháp của khách hàng.
• Chịu trách nhiệm trước pháp luật về hoạt động nghề nghiệp luật sư.

Đối với nhà thầu tư vấn lập, quản lý dự án đầu tư xây dựng có các nghĩa vụ theo khoản 2 Điều 70 Luật Xây dựng 2014 như sau: 

• Thực hiện nghĩa vụ theo nội dung hợp đồng đã được ký kết phù hợp với điều kiện năng lực hoạt động xây dựng theo quy định của pháp luật; 
• Chịu trách nhiệm về chất lượng công việc theo hợp đồng đã được ký kết; 
• Bồi thường thiệt hại khi sử dụng thông tin, tài liệu, tiêu chuẩn, quy chuẩn kỹ thuật, giải pháp kỹ thuật, tổ chức quản lý không phù hợp và vi phạm hợp đồng làm thiệt hại cho chủ đầu tư; 
• Các nghĩa vụ khác theo quy định của hợp đồng và của pháp luật có liên quan. 

Đối với các tổ chức, cá nhân Việt Nam cung cấp dịch vụ tư vấn: Khi hoạt động tư vấn phải tuân thủ nguyên tắc theo Điều 7 Nghị định 87/2002/NĐ-CP gồm:

• Tuân thủ pháp luật.
• Chịu trách nhiệm trước pháp luật về mọi hoạt động nghề nghiệp của mình.
• Tuân thủ đạo đức nghề nghiệp.
• Bảo đảm tính độc lập, trung thực, khách quan và khoa học của hoạt động tư vấn.
• Giữ bí mật các thông tin nhận được từ người sử dụng dịch vụ tư vấn trong quá trình cung ứng dịch vụ tư vấn trừ trường hợp khách hàng đồng ý hoặc pháp luật có quy định khác.

Đối với người sử dụng dịch vụ tư vấn, cần tuân thủ các nghĩa vụ theo Điều 12 Nghị định 87/2002/NĐ-CP gồm:

• Cung cấp trung thực cho nhà tư vấn những thông tin, tài liệu cần thiết để thực hiện dịch vụ tư vấn.
• Thanh toán đầy đủ phí tư vấn cho nhà tư vấn theo thoả thuận trong hợp đồng tư vấn.
• Thực hiện các nghĩa vụ khác theo quy định của pháp luật.

III. Giải đáp các thắc mắc liên quan đến tư vấn về vấn đề xây dựng và phát triển dự án

1. Khi xảy ra tranh chấp về tư vấn về vấn đề xây dựng và phát triển dự án, pháp luật cho phép xử lý theo hình thức nào?

Khi xảy ra tranh chấp giữa chủ đầu tư và đơn vị tư vấn, các bên có thể giải quyết thông qua các hình thức như sau:

• Thương lượng, hòa giải: Các bên tranh chấp nên chủ động gặp gỡ, trao đổi, hoặc thông qua bên thứ ba trung gian để tìm ra giải pháp chung, thỏa thuận chấm dứt tranh chấp.
• Giải quyết bằng Trọng tài thương mại: trường hợp các bên có thỏa thuận giải quyết tranh chấp bằng Trọng tài, khi xảy ra tranh chấp, các bên có thể đưa vụ việc ra Trung tâm Trọng tài Thương mại có thẩm quyền theo Luật Trọng tài thương mại 2010.
• Khởi kiện tại Tòa án nhân dân: các bên có quyền khởi kiện tại Tòa án để giải quyết tranh chấp, bảo vệ quyền lợi của mình theo quy định Bộ luật Tố tụng Dân sự 2015, sửa đổi, bổ sung 2025.

2. Chi phí thuê chuyên gia tư vấn về vấn đề xây dựng và phát triển dự án thường là bao nhiêu?

Chi phí nhờ luật sư/chuyên gia tư vấn các vấn đề xây dựng và phát triển dự án không cố định, mà phụ thuộc vào quy mô dự án, tính chất công việc và mức độ yêu cầu từ phía khách hàng. Với các dự án quy mô vừa và nhỏ, mức phí có thể dao động từ vài chục đến vài trăm triệu đồng. 

Tuy nhiên, đối với các dự án lớn, yêu cầu tư vấn chuyên sâu và dài hạn, chi phí có thể cao hơn. Để xác định chi phí chính xác, khách hàng nên liên hệ trực tiếp với luật sư/đơn vị tư vấn, cung cấp thông tin chi tiết về dự án và nhu cầu tư vấn để nhận được báo giá cụ thể.

3. Doanh nghiệp nên lựa chọn tiêu chí nào khi tìm đối tác tư vấn về vấn đề xây dựng và phát triển dự án?

Doanh nghiệp nên cân nhắc các tiêu chí sau để lựa chọn đối tác tư vấn pháp lý phù hợp về vấn đề xây dựng và phát triển dự án của mình:

• Có đầy đủ giấy phép hoạt động hợp pháp theo quy định;
• Có kinh nghiệm thực hiện các dự án tương tự hoặc có quy mô lớn;
• Sở hữu đội ngũ chuyên gia, luật sư, kỹ sư có chuyên môn cao và chuyên sâu về lĩnh vực đầu tư – xây dựng;
• Được khách hàng cũ đánh giá tích cực, có danh tiếng minh bạch trên thị trường.

Bằng cách xem xét một cách cẩn trọng, doanh nghiệp có thể tìm được đối tác tư vấn pháp lý đáng tin cậy, góp phần quan trọng vào sự thành công của dự án xây dựng và phát triển.

4. Các chế tài xử phạt hành chính nào đối với đơn vị tư vấn về vấn đề xây dựng và phát triển dự án khi có hành vi vi phạm?

Theo Điều 23 Nghị định 16/2022/NĐ-CP quy định xử phạt hành chính về xây dựng, hành vi vi phạm quy định về quản lý dự án đầu tư xây dựng công trình bị xử lý như sau: “Trường hợp nhà thầu tư vấn quản lý dự án, ban quản lý dự án đầu tư xây dựng chuyên ngành, ban quản lý dự án đầu tư xây dựng khu vực là chủ đầu tư thì tùy theo phạm vi nhiệm vụ được giao, nhà thầu tư vấn quản lý dự án, ban quản lý dự án bị xử phạt vi phạm hành chính đối với những hành vi quy định từ Điều 7 đến Điều 22 của Nghị định này”.

Theo đó, hình thức xử phạt được áp dụng bao gồm cảnh cáo và phạt tiền. Đồng thời, đơn vị tư vấn vi phạm phải buộc áp dụng biện pháp khắc phục hậu quả như buộc hoàn thiện, bổ sung hồ sơ theo quy định... 

Đối với luật sư, tổ chức hành nghề luật sư khi có hành vi vi phạm quy định về hoạt động tư vấn pháp luật có thể bị xử phạt hành chính theo Điều 10 Nghị định 82/2020/NĐ-CP với mức phạt đến 10.000.000 đồng. Ngoài ra, tổ chức hành nghề luật sư còn có nghĩa vụ bồi thường thiệt hại do lỗi mà luật sư của tổ chức mình gây ra cho khách hàng (khoản 5 Điều 40 Luật Luật sư 2006, sửa đổi, bổ sung 2012).

Như vậy, tùy theo tính chất, mức độ của hành vi vi phạm, đơn vị tư vấn vi phạm có thể bị xử phạt hành chính theo quy định nêu trên.

5. Có những rủi ro nào nếu không thực hiện đúng quy trình tư vấn về vấn đề xây dựng và phát triển dự án?

Việc không thực hiện đúng quy trình tư vấn về vấn đề xây dựng và phát triển dự án, hoặc bỏ qua việc tư vấn chuyên nghiệp, có thể dẫn đến rất nhiều rủi ro pháp lý như sau:

• Thiếu giấy phép hoặc giấy phép không phù hợp với dự án, dẫn đến dự án bị đình chỉ thi công, thu hồi giấy phép do sai phạm pháp lý;
• Thiếu hồ sơ pháp lý đầy đủ khiến không thể triển khai hoặc kêu gọi vốn đầu tư;
• Dự án không thể triển khai theo đúng tiến độ, gây thiệt hại kinh tế cho nhà đầu tư và các bên liên quan.
• Phát sinh tranh chấp hợp đồng, tranh chấp với nhà thầu, cơ quan quản lý;
• Bị xử phạt hành chính, ảnh hưởng uy tín và thiệt hại tài chính nghiêm trọng.

Chính vì vậy, việc đầu tư vào tư vấn pháp lý không chỉ là giải pháp phòng ngừa, mà còn là yếu tố bảo đảm pháp lý cho mỗi dự án.

IV. Dịch vụ tư vấn pháp lý liên quan đến tư vấn về vấn đề xây dựng và phát triển dự án

Trên đây là bài viết của NPLaw về tư vấn về vấn đề xây dựng và phát triển dự án hiện nay. Với đội ngũ luật sư, chuyên viên pháp lý giàu kinh nghiệm, NPLaw cung cấp dịch vụ pháp lý uy tín, chuyên nghiệp, đảm bảo tốt nhất quyền lợi hợp pháp cho Quý Khách hàng. Nếu cần hỗ trợ về vấn đề pháp lý, bạn có thể liên hệ NPLaw để được tư vấn về hỗ trợ.