Tranh chấp với các đơn vị bảo hiểm ngày càng phổ biến trong hoạt động kinh doanh và đời sống. Việc giải quyết tranh chấp kịp thời, đúng pháp luật giúp bảo vệ quyền lợi hợp pháp của các bên liên quan. Sau đây, kính mời quý độc giả hãy cùng NPLaw tìm hiểu các vấn đề pháp lý liên quan đến giải quyết các tranh chấp với các đơn vị bảo hiểm.

I. Nhu cầu giải quyết các tranh chấp với các đơn vị bảo hiểm

Nhu cầu giải quyết các tranh chấp với các đơn vị bảo hiểm ngày càng trở nên cấp thiết trong bối cảnh thị trường bảo hiểm phát triển mạnh mẽ và đa dạng về sản phẩm. Các tranh chấp thường phát sinh do sự khác biệt trong việc xác định quyền lợi, nghĩa vụ giữa bên mua bảo hiểm và công ty bảo hiểm, gây ảnh hưởng trực tiếp đến quyền lợi tài chính và lợi ích hợp pháp của khách hàng.

Do đó, việc giải quyết kịp thời và hiệu quả các tranh chấp này không chỉ giúp bảo vệ quyền lợi của các bên mà còn góp phần nâng cao niềm tin và sự minh bạch trong hoạt động của ngành bảo hiểm. Đồng thời, nhu cầu này cũng thúc đẩy sự hoàn thiện pháp luật và cơ chế giải quyết tranh chấp phù hợp, góp phần tạo môi trường kinh doanh lành mạnh và công bằng hơn.

II. Quy định liên quan đến giải quyết các tranh chấp với các đơn vị bảo hiểm

1. Các tranh chấp thường phát sinh với đơn vị bảo hiểm?

Một số loại tranh chấp thường phát sinh giữa doanh nghiệp và đơn vị bảo hiểm gồm:

  • Tranh chấp về việc chi trả quyền lợi bảo hiểm;
  • Tranh chấp về phạm vi bảo hiểm và điều khoản hợp đồng; 
  • Tranh chấp liên quan đến thủ tục yêu cầu bồi thường;
  • Tranh chấp về việc hủy hoặc chấm dứt hợp đồng bảo hiểm.

2. Phương thức giải quyết các tranh chấp với các đơn vị bảo hiểm

Theo quy định tại Điều 32 Luật Kinh doanh bảo hiểm 2022, phương thức giải quyết các tranh chấp với các đơn vị bảo hiểm gồm:

  • Thương lượng;
  • Hòa giải;
  • Trọng tài;
  • Tòa án.

3. Thẩm quyền giải quyết các tranh chấp với các đơn vị bảo hiểm

Theo khoản 5 Điều 30 Bộ luật Tố tụng Dân sự 2015, những tranh chấp về kinh doanh, thương mại thuộc thẩm quyền giải quyết của Tòa án, trừ trường hợp các tranh chấp đó thuộc thẩm quyền của cơ quan, tổ chức khác theo quy định pháp luật. Tranh chấp hợp đồng bảo hiểm là một loại tranh chấp kinh doanh, thương mại nên sẽ do Tòa án giải quyết.

Đồng thời, tại điểm a khoản 1 Điều 39 Bộ luật Tố tụng Dân sự 2015 quy định thẩm quyền giải quyết vụ án dân sự theo lãnh thổ: Tòa án nơi bị đơn cư trú, làm việc (nếu bị đơn là cá nhân) hoặc nơi bị đơn có trụ sở (nếu bị đơn là cơ quan, tổ chức) sẽ có thẩm quyền giải quyết sơ thẩm các tranh chấp về dân sự, kinh doanh, thương mại, lao động.

Ngoài ra, khoản 1 Điều 37 Bộ luật này cũng quy định Tòa án nhân dân cấp tỉnh có thẩm quyền giải quyết sơ thẩm các tranh chấp kinh doanh, thương mại, trừ những tranh chấp thuộc thẩm quyền của Tòa án cấp huyện theo khoản 1 và khoản 4 Điều 35.

Như vậy, thẩm quyền giải quyết tranh chấp hợp đồng bảo hiểm thuộc về Tòa án nhân dân cấp tỉnh nơi bị đơn cư trú hoặc có trụ sở. 

III. Giải đáp thắc mắc liên quan đến giải quyết các tranh chấp với các đơn vị bảo hiểm

1. Thời hiệu khởi kiện giải quyết các tranh chấp với các đơn vị bảo hiểm

Căn cứ theo Điều 429 Bộ luật Dân sự 2015, thời hiệu khởi kiện để yêu cầu Tòa án giải quyết các tranh chấp với các đơn vị bảo hiểm là 03 năm, kể từ ngày người có quyền khởi kiện biết hoặc phải biết quyền và lợi ích hợp pháp của mình bị xâm phạm.

2. Thủ tục khởi kiện giải quyết các tranh chấp với các đơn vị bảo hiểm?

Theo quy định tại Điều 189, 190, 191 Bộ luật Tố tụng Dân sự 2015, thủ tục khởi kiện giải quyết tranh chấp với các đơn vị bảo hiểm gồm các bước sau:

Bước 1. Chuẩn bị hồ sơ khởi kiện

Hồ sơ khởi kiện giải quyết các tranh chấp với các đơn vị bảo hiểm gồm:

  • Đơn khởi kiện;
  • Bản sao Hợp đồng bảo hiểm có công chứng hoặc chứng thực;
  • Giấy tờ chứng minh sự kiện bảo hiểm đã xảy ra (tai nạn, bệnh tật, thiệt hại…);
  • Biên bản làm việc, thư từ trao đổi, yêu cầu bồi thường, thông báo của các bên;
  • Giấy tờ tùy thân của người khởi kiện;
  • Giấy tờ xác nhận tư cách đại diện (nếu đại diện tổ chức hoặc người được ủy quyền);
  • Các chứng cứ khác chứng minh quyền lợi bị xâm phạm;
  • Giấy ủy quyền (nếu có người đại diện).

Bước 2. Nộp hồ sơ khởi kiện

Hồ sơ khởi kiện có thể được nộp trực tiếp tại Tòa án, gửi qua đường bưu chính hoặc gửi trực tuyến qua cổng thông tin điện tử của Tòa án.\

Bước 3. Tiếp nhận và xử lý đơn khởi kiện của Tòa án

Tòa án tiếp nhận đơn, ghi nhận vào sổ và cấp giấy xác nhận đã nhận đơn cho người khởi kiện (hoặc thông báo qua điện tử). Trong 3 ngày làm việc, Chánh án phân công Thẩm phán xem xét đơn. Trong 5 ngày làm việc, Thẩm phán xem xét đơn và ra quyết định:

  • Yêu cầu sửa đổi, bổ sung đơn nếu chưa hợp lệ;
  • Tiếp nhận hồ sơ, thụ lý vụ án theo thủ tục thông thường hoặc rút gọn;
  • Chuyển đơn cho Tòa án có thẩm quyền nếu sai thẩm quyền;
  • Trả lại đơn nếu vụ việc không thuộc thẩm quyền Tòa án.

3. Hồ sơ khởi kiện giải quyết các tranh chấp với các đơn vị bảo hiểm bao gồm những gì?

Căn cứ theo Điều 189 Bộ luật Tố tụng dân sự 2015, để khởi kiện giải quyết tranh chấp với công ty bảo hiểm tại Tòa án, người khởi kiện cần chuẩn bị hồ sơ sau:

  • Đơn khởi kiện;
  • Bản sao Hợp đồng bảo hiểm có công chứng hoặc chứng thực;
  • Giấy tờ chứng minh sự kiện bảo hiểm đã xảy ra (tai nạn, bệnh tật, thiệt hại…);
  • Biên bản làm việc, thư từ trao đổi, yêu cầu bồi thường, thông báo của các bên;
  • Giấy tờ tùy thân của người khởi kiện;
  • Giấy tờ xác nhận tư cách đại diện (nếu đại diện tổ chức hoặc người được ủy quyền);
  • Các chứng cứ khác chứng minh quyền lợi bị xâm phạm;
  • Giấy ủy quyền (nếu có người đại diện).

4. Doanh nghiệp cần làm gì khi phát sinh tranh chấp với các đơn vị bảo hiểm về quyền lợi?

Khi phát sinh tranh chấp với các đơn vị bảo hiểm về quyền lợi, doanh nghiệp cần:

  • Doanh nghiệp cần xem xét kỹ lưỡng hợp đồng bảo hiểm và các điều khoản liên quan để xác định rõ vấn đề tranh chấp là gì, quyền lợi nào bị ảnh hưởng và căn cứ pháp lý để bảo vệ quyền lợi của mình. Việc này giúp doanh nghiệp có cơ sở vững chắc khi trao đổi hoặc khiếu nại với bên bảo hiểm.
  • Doanh nghiệp nên chủ động liên hệ, trao đổi và thương lượng trực tiếp với bên bảo hiểm để tìm cách giải quyết tranh chấp một cách hòa giải, tiết kiệm thời gian và chi phí. 
  • Nếu hợp đồng bảo hiểm đã quy định về cơ chế giải quyết tranh chấp, doanh nghiệp cần tuân thủ đúng quy định này. Việc này giúp giải quyết tranh chấp đúng quy trình, tránh tranh chấp kéo dài gây ảnh hưởng đến hoạt động kinh doanh.
  • Doanh nghiệp nên tìm đến các chuyên gia pháp lý, luật sư có kinh nghiệm về lĩnh vực bảo hiểm để được tư vấn chi tiết, đánh giá tính hợp pháp của tranh chấp và đưa ra các giải pháp phù hợp, bảo vệ quyền lợi tối ưu cho doanh nghiệp.

5. Giải quyết các tranh chấp với các đơn vị bảo hiểm nên ưu tiên thương lượng hay kiện ra tòa?

Khi xảy ra tranh chấp với các đơn vị bảo hiểm, theo quy định tại Điều 32 Luật Kinh doanh bảo hiểm 2022, các bên nên ưu tiên giải quyết thông qua phương thức thương lượng. Trong trường hợp thương lượng không thành, các bên mới chuyển sang các phương thức khác như hòa giải, trọng tài hoặc khởi kiện ra Tòa án theo thỏa thuận trong hợp đồng bảo hiểm và quy định pháp luật. 

Như vậy, tranh chấp với các đơn vị bảo hiểm, thương lượng luôn là phương thức nên được ưu tiên hàng đầu trước khi cân nhắc đến việc kiện ra tòa.

6. Có thể nhờ luật sư hỗ trợ trong quá trình giải quyết các tranh chấp với các đơn vị bảo hiểm không?

Căn cứ theo Điều 30 Luật Luật sư 2006 về hoạt động dịch vụ pháp lý khác của luật sư, luật sư có thể giúp đỡ khách hàng thực hiện các công việc liên quan đến thủ tục hành chính, hỗ trợ về pháp luật trong trường hợp giải quyết khiếu nại, cũng như thực hiện các công việc khác theo quy định pháp luật. Khi thực hiện các dịch vụ này, luật sư có quyền và nghĩa vụ theo quy định của pháp luật liên quan. 

Do đó, việc sử dụng dịch vụ luật sư không chỉ giúp doanh nghiệp hiểu rõ quyền lợi, nghĩa vụ mà còn gia tăng hiệu quả trong việc giải quyết tranh chấp với đơn vị bảo hiểm.

IV. Dịch vụ tư vấn giải quyết các tranh chấp với các đơn vị bảo hiểm

Trên đây là bài viết của NPLaw về giải quyết các tranh chấp với các đơn vị bảo hiểm, với đội ngũ luật sư và chuyên viên pháp lý giàu kinh nghiệm NPLaw luôn sẵn sàng đồng hành, tư vấn và hỗ trợ Quý khách hàng các vấn đề pháp lý liên quan đến giải quyết các tranh chấp với các đơn vị bảo hiểm. Nếu cần hỗ trợ về vấn đề pháp lý, hãy liên hệ ngay với NPLaw,